Szkody w rolnictwie
Producent rolny, który doznał w swoim gospodarstwie rolnym w wyniku wystąpienia niekorzystnego zjawiska atmosferycznego szkód, składa w urzędzie miasta lub gminy (właściwym ze względu na miejsce wystąpienia tych strat) wniosek o uruchomienie Gminnej Komisji w celu wyceny powstałych szkód.
Zgłoszeniu podlegają szkody, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 07 lipca 2020 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U. z 2019 r., poz. 477), powstałe w wyniku:
- powodzi,
- huraganu,
- pioruna,
- suszy,
- ujemnych skutków przezimowania,
- przymrozków wiosennych,
- deszczu nawalnego,
- obsunięcia się ziemi,
- gradu,
- lawiny
Susza w uprawach rolnych (w plonie)
Od 2020 r. zgłaszanie przez producentów rolnych wniosków o oszacowanie strat w uprawach rolnych spowodowanych przez suszę dokonuje się poprzez aplikacje publiczną. W roku 2023 r. i 2024 r. istnieje możliwość oszacowania szkód spowodowanych wystąpieniem suszy w uprawach rolnych przez Komisję powołaną przez Wojewodę, po uprzednim złożeniu wniosku o oszacowanie powstałych strat, w terminie umożliwiającym ich lustrację, jednak nie później niż do dnia 15 września roku wystąpienia szkody.
Deklaracja przez producenta rolnego zgłoszenia o oszacowanie przez Komisję powołaną przez Wojewodę strat w uprawach rolnych spowodowanych przez suszę nie zastępuje złożenia przez tego producenta rolnego wniosku za pośrednictwem publicznej aplikacji. Po podpisaniu wypełnionego w aplikacji wniosku następuje automatyczne jego przeliczenie, do obliczenia wysokości szkody przyjmuje się odpowiednio dane w tym zakresie Instytutu Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowego Instytutu Badawczego.
W przypadku gdy procentowa wysokość szkód ustalona zgodnie z ust. 13 różni się od procentowej wysokości szkód oszacowanej przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód spowodowanych przez suszę, do obliczenia wysokości szkody przyjmuje się:
- wyższą wysokość szkód spowodowanych wystąpieniem suszy, jeżeli różnica wynosi nie więcej niż 30% w stosunku do niższej wysokości szkód;
- niższą wysokość szkód powiększoną o 30%, jeżeli różnica wynosi więcej niż 30% w stosunku do niższej wysokości szkód;
- wysokość szkód ustaloną na podstawie danych Instytutu Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowego Instytutu Badawczego, jeżeli zgodnie z ustaleniami tego instytutu wysokość szkód wynosi 0%.
W przypadku, gdy szkody spowodowane przez suszę są:
- wyższe niż 30% średniej rocznej produkcji w gospodarstwie rolnym generowany jest protokół z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym spowodowanych suszą,
- zostaną wyliczone na poziomie 30% i mniej generowana jest kalkulacja z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym spowodowanych suszą.
Po zalogowaniu się do ww. aplikacji profilem zaufanym, w zakładce „Status sprawy” producent rolny ma dostęp do:
- protokołu / kalkulacji,
- zestawienia upraw (dokumentu, w którym wyszczególnione są wszystkie zgłoszone uprawy wraz z uznaną wysokością straty).
Aplikacja oraz wszelkie materiały w tym zakresie, w tym instrukcja wypełniania wniosku, dostępne są na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Susza w środkach trwałych (m. in. drzewa i krzewy owocowe)
W przypadkach szkód powstałych w wyniku wystąpienia zjawiska suszy w środkach trwałych lustracji dokonuje Komisja powołana przez Wojewodę. Wniosek winien być złożony niezwłocznie po zauważeniu powstałych strat, tak aby uruchomiona Gminna Komisja miała możliwość rzetelnego i obiektywnego ich oszacowania.
Pozostałe niekorzystne zjawiska atmosferyczne
Wniosek winien być złożony niezwłocznie po zauważeniu powstałych strat, tak aby uruchomiona Gminna Komisja miała możliwość rzetelnego i obiektywnego ich oszacowania. Na wniosek Prezydenta/Burmistrza/Wójta powołana przez Przewodniczącego Komisji Wojewody Gminna Komisja oszacowuje zakres i wysokość strat w uprawach rolnych, zwierzętach gospodarskich, rybach i środkach trwałych.
Ustalenia wysokości szkody - poprzez lustrację na miejscu – Gminna Komisja dokonuje:
- w ciągu 2 miesięcy od dnia zgłoszenia przez producenta rolnego powstania tych szkód, tj.:
- od wschodów do czasu zbioru plonu głównego danej uprawy albo jej likwidacji, albo
- nie później niż w terminie do 3 miesięcy od wystąpienia gradu, deszczu nawalnego, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny - w przypadku szkód w środku trwałym, albo
- nie później niż w terminie do 12 miesięcy od ustąpienia wody umożliwiającego komisji rozpoczęcie szacowania szkód - w przypadku szacowania szkód spowodowanych przez powódź w budynkach;
- dwukrotnie, szkód spowodowanych przez ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź lub grad w drzewach owocowych (dotyczy wyłącznie drzew owocowych jako środka trwałego natomiast nie dotyczy szkód w owocach tj. plonie):
- po raz pierwszy - w terminie do 2 miesięcy od dnia powstania tych szkód,
- po raz drugi - nie później niż w terminie do 12 miesięcy od dnia powstania tych szkód.
W pierwszym etapie szacowania szkód w drzewach owocowych sporządza się protokół w formie notatki zawierający dane niezbędne przy powtórnym szacowaniu szkód. Komisja dokonując szacowania po raz drugi sporządza protokół z oszacowania szkód. Gminna Komisja wylicza straty w odniesieniu do produkcji z całego gospodarstwa, a więc w produkcji roślinnej i zwierzęcej, niezależnie od tego czy szkody wystąpiły wyłącznie w uprawach, czy wyłącznie w produkcji zwierzęcej. W terminie 30 dni od dnia oszacowania szkód Przewodniczący Gminnej Komisji przedkłada Wojewodzie protokoły oszacowania zakresu i wysokości szkód celem zaewidencjonowania i ewentualnego potwierdzenia wystąpienia niekorzystnego zjawiska atmosferycznego poprzez sporządzenie odpowiedniej adnotacji na protokole.
Więcej informacji na stronach Zachodniopomorskego Urządu Wojewódzkiego w Szczecinie: Szkody w rolnictwie - załączniki (2026) - Zachodniopomorski Urząd Wojewódzki w Szczecinie - Portal Gov.pl
